مرضیه بازرگانی
سیپاره یک جزء از قرآن کریم و شصتپاره یک قسمت از شصت قسمتِ قرآن کریم است که جداگانه مُجَلد شده و در مجالس پُرسه (ختم) میگذارند تا هر یک از حاضرینِ علاقهمند، یکپاره از آن را بخوانند و ثوابِ آن را نثار روح فرد متوفی کنند و باعث آرامش و آمرزش او شوند.
حضار مجالس پُرسه، پس از خواندن سیپاره، ضمن دعا برای فردِ درگذشته، در اوصاف وی جملاتی زیبا همچنین علتِ مرگ، اوضاع تاریخی، آب و هوایی اوز و … نکاتی مینویسند. سیپاره و یا شصتپارهها بیشتر در ابعاد ۱۷*۲۴ سانتیمتر است که به خط نسخ و بسیار ساده نوشته شده است.
جزءدان، جعبه یا صندوقی چوبی است که جزءهای قرآن در آن نگهداری میشود. بیشتر این سیپارهها و شصتپارهها، دارای چند صفحه یادبود است که قاریان میتوانند روی آن نکات مورد نظر خود را بنگارند.
افرادی بهعنوان خیرات، این سیپارهها و شصتپارهها را به مساجد اهدا میکنند تا مورد استفاده عموم قرار گیرد. این عمل، یک سنت حسنه و پسندیده در فرهنگ اسلامی است. در موزه مردمشناسی اوز تعداد ۸۳۰ جلد سیپاره و شصتپاره که از مساجد شیخ و حاجعبدالله جعفر (مسجد بَرا) اهدا شده، نگهداری میشود. سایر مساجد شهرستان اوز هم در صورت عدم استفاده از این سیپارههای قدیمی که دیگر از آنها استفاده نمیشود، میتوانند به موزه اهدا نمایند تا اوراق زرینی از تاریخ شهرستان اوز، توسط کارشناسان موزه مردمشناسی اوز، بازخوانی و بازنویسی شده و اصل سیپاره هم پس از مرمت، در موزه مردم شناسی اوز نگهداری شود.
بهعنوان نمونه چند متن بازنویسی شده از این سیپارهها را خدمت خوانندگان عزیز ارائه مینماییم:
خبر تأسفآور قتل آقای عبدالله فریدی در غروب ۴شنبه منتشر و ظهر پنجشنبه مطابق ۲۶ مهر ۲۸ برابر ۲۷ حج ۶۸، نعش ایشان از لار به اوز آوردند، پس از تشریفات قانونی دفن کردند.
روز دهم دیماه ۱۳۳۵ مصادف با روز آغاز سرشماری کل کشور در زلزله شدید دهستان گوده بود که ۱۸ ولایت … با خاک یکسان نمود و در حدود چهارصد نفر از بین رفتند.
در سال ۱۳۴۱ امروز ۱۶ آذرماه است هنوز نزول رحمتی نشده. چون هنوز موقع و وقت داریم امید … فضل رحمت نمود. در فوت مرحوم حاج محمدسعید حاجی محمداحمد نوشته شد. ۱۳۴۱/۹/۱۶
وفات مرحوم مغفور جنتمکان احمد قاضیزاده بهمرض ذاتالجمع روانه لنگه و از لنگه با هلیکُپتر به شیراز و در تاریخ ۵۱/۱۱/۱۰ بهرحمت حق واصل گردید.
خداوند او را غریق جنت بیامرزد. …
محمدرسول افسری ۵۱/۱۱/۱۱
وفات مرحوم مغفور جنتمکان فردوسآشیان عبدالله دانشور فرزند مرحوم ابراهیم عالی که در اثر گزیدگی گرگ به مرض هاری درگذشت و پس از رفتن به تهران بدون معالجه مراجعت و روز … هفتم واقعه گرگخوارگی درگذشت و از جمله ۲۷ نفر صدمه دیدگان از گرگ تاکنون که ۳۸ روز از واقعه گذشته، شش نفر بههلاکت رفتهاند خداوند ایشان را بیامرزاد.
۱۳۳۹/۳/۱۳
روز ختم تعزیه
