مرضیه بازرگانی
امروز ۶ اسفند ۱۴۰۴ ساعت ۱۰ صبح دکتر عبدالمجید ارفعی بر اثر مشکلات تنفسی و ریوی، در سن ۸۶ سالگی در بیمارستان آراد تهران، دعوت حق را لبیک و دارفانی را وداع گفت.
استاد عبدالمجید ارفعی اهل اوز فارس و متولد ۹ شهریور ماه ۱۳۱۸ هستند.
پدرشان روانشاد میرعبدالله ارفعی از طایفه میران اوز بوده که از چند نسل قبل به بندرعباس و بندرلنگه مهاجرت کرده بودند و در آنجا به تجارت میپرداختند.
ایشان از دوران دبیرستان، مقدمات فارسی باستان را نزد دکتر جلال متینی آموخت و با الفبای این زبان آشنا شد. در دانشگاه تهران در رشتههای ادبیات، باستانشناسی و حقوق پذیرفته شد، اما در رشته ادبیات به تحصیل علم پرداخت. در دانشکده ادبیات به آموزش زبانهای پهلوی، اوستایی و فارسی باستان پرداخت. مدتی هم در کلاسهای زبان پهلوی دکتر بهرام فرهوشی حضور یافت و در نوشتن کتاب “فرهنگ پهلوی”، دکتر فرهوشی را یاری نمود. بعد از پایان تحصیل در دانشکده ادبیات، در مهرماه ۱۳۴۴ برای ادامه تحصیل به آمریکا رفت و در رشته زبانهای ایلامی و بینالنهرینی ادامه تحصیل داد و پس از آن به موسسه خاورشناسی دانشگاه شیکاگو رفت و تا ۸ سال زیر نظر دکتر ریچارد هلک، از معروفترین استادان خط و زبان ایلامی، به آموزش زبان ایلامی و اکدی مشغول شد و همان زمان با گلنبشتههای ایلامی و کتیبههای تخت جمشید آشنا شد.
دکتر ارفعی متخصص زبانهای باستانی اکدی و ایلامی و از آخرین بازماندگان مترجم خط میخی و از مهمترین کتیبهخوانهای ایران است.
دکتر ارفعی با خانم ماهسیما فاتحی ازدواج نمود و حاصل این زندگی مشترک دو فرزند پسر بهنامهای آرش و سورنا و دخترشان چیستا سریرا است.
استاد ارفعی نخستین مترجم استوانه کورش بزرگ از زبان بابلی نو به فارسی است. مهمترین کتابهای وی عبارتند از “فرمان کوروش بزرگ” (ترجمه مستقیم از بابلی نو)، “گِلنبشتههای باروی تخت جمشید” (ترجمه لوحهای ایلامی) و “فرهنگ”. کتاب سهجلدی “گلنبشتههای باروی تخت جمشید” با ترجمه او در سال ۱۳۸۷ از سوی انتشارات مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی منتشر شد. این پژوهشگر خستگیناپذیر تا آخرین روزهای زندگی خود پیگیر بازگشت کتیبههای هخامنشی بود که در موسسه شرقشناسی شیکاگو مانده است.
در سال ۱۳۹۳، جایزه فرهنگی مستقل و غیردولتی “سرو ایرانی” به پاس یک عمر کوشش و تلاش فرهنگی، به ایشان اهدا شد.
در ۸ فروردینماه ۱۳۹۱، «موزه مردمشناسی اوز» با دست مبارک ایشان افتتاح شد و این مراسم افتتاحیه، باعث ارتباط تنگاتنگ مسئولین موزه مردم شناسی اوز با ایشان شد. چندین جلد از کتب دکتر ارفعی نیز در کتابخانه تخصصی موزه مردم شناسی اوز، برای استفاده علاقه مندان موجود است. همچنین به پاس زحمات و خدمات ارزشمند این همشهری، با پیشنهاد شریف بازرگانی مسئول موزه مردم شناسی اوز و تصویب شورای اسلامی شهر اوز، خیابانی در شهر اوز بهنام ایشان نامگذاری شده است.
لازم به ذکر است که مراسم خاکسپاری این دانشمند و زبان شناس باستانی، روز یکشنبه ۱۰ اسفندماه، ساعت ۱۰ صبح در حافظیه شیراز انجام خواهد شد. با پیگیری دکتر بهزاد مریدی مدیرکل اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس و موافقت وزیر مربوطه، پیکر مطهر دکتر ارفعی، در کنار استاد شاپور شهبازی آرام خواهد گرفت.
نام او ماندگار باد و راهش مستدام باد.
