آیین های افطار تا سحر در اوز در ماه مبارک رمضان

 فروغ هاشمی: ماه مبارک رمضان ماه مهمانی و نزدیکی بیشتر با خداوند است که این ماه در شهرستان اوز حال و هوای دیگری دارد. ماهی معنوی که به یادگار مانده از مردمی است بخشنده و پاک طینت که آداب و رسوم و آیین ها و عبادت را نه برای نمایش، بلکه برای رضای خدا و شادی دل بندگان خدا به جای می آورند.
 

ماه رمضان یکی از مباحث مهم فرهنگ مردم است که آداب و رسوم این ماه ریشه در اعتقادات دینی مردم شهرستان اوز دارد و
از دیرباز با حال و هوای معنوی پیوندی عمیق برقرار کرده است.
 

آیین بیدار باش، اذان آب (بنگ هاو)، سحری، افطاری و بردن افطاری به درب منازل و مساجد، خیر و خیرات و توجه به همنوع، شرکت در نماز جماعت مغرب و عشا و نماز سنت تراویح و نماز قیام، مولود خوانی و دادن هدیه که به «کاد» معروف است (پس از مراسم مولود خوانی گروهی به شرکت کنندگان حلوا، نبات، شکر و یا چای و … هدیه می دهند)در این ماه فضایی معنوی را به وجود می آورد.

یکی دیگر از آیین های زیبا«آیین الوداع »است که در روزهای پایانی ماه رمضان این مراسم دیدنی و زیبا در مساجد و مکتب خانه ها اجرا و از بلندگوی مساجد نیز پخش می‌شود. یک نفر با حزن و اندوه از تمام شدن ماه رحمت و مغفرت، با چشمانی پر از اشک و دلی تنگ و نگران برای فرصت هایی که شاید خداوند در سال آینده قسمت نکند، نغمه الوداع سر می دهد و مردم دسته جمعی همراهی می کنند تا با ماه مبارک رمضان خداحافظی کنند.

بخشی کوتاه از اشعاری که در این آیین خوانده می شود چنین است:

الوداع ، الوداع یا رمضان
و علیک السلام یا رمضان
به، غروب است می رود زمیان
الوداع، الوداع یا رمضان
و ….

پس از تمام شدن ماه مبارک رمضان، مردم روزه دار منتظر اعلام رویت هلال ماه عید می مانند تا رویت هلال ماه اعلام ‌شود و پس از اعلام شب عید فطر در تمام مساجد آیین نماز تسبیح به ‌صورت جماعت برگزار می‌شود.نماز تسبیح دو رکعت است و در هر رکعت ۷۵ بار تسبیحات اربعه سبحان‌الله، الحمدلله، لااله الاالله و الله‌اکبر ذکر می شود.
 

و اما عید فطر پس از یک ماه روزه داری و آمادگی از شب قبل و کودکان با لباس نو و تمیز و شور و شوق برای رفتن به هبشی ( عیدی )و تمیز کردن خانه و آماده کردن وسایل پذیرایی، موجبی از نشاط و شادی را در شهر به همراه دارد.

نماز عید در مسجد مصلی شهر برگزار می شود و قبل از رفتن به مسجد صبحانه توسط خانم های با سلیقه ی خانه دار آماده می شود. در اکثر سفره ها بلالوط ( ورمیشل )و تخم مرغ آمدن عید را برای مردم اوز تداعی می کند. نماز عید با شکوه برگزار می شود و روبوسی و تبریک عید و همه شهروندان اوز و اوزی های ساکن دیگر شهرها و استان ها که برای خواندن نماز جماعت به مصلی آمده اند با هم دیدار و گفتگو می کنند، سپس دسته جمعی به قبرستان می روند و برای درگذشتگان خود و سایر در گذشتگان فاتحه می خوانند و پس‌از آن هر قوم و طایفه به همراه بزرگی از خاندان که معمولا مسن‌تر است به دید و بازدید می روند و عید را تبریک می گویند و اگر کینه و کدورتی نیز از یکدیگر دارند فراموش می کنند و حلالیت می طلبند.

همچنین در این روز کسانی که قبل از عید یکی از بستگان خود را از دست داده‌اند در خانه را باز می کنند و در خانه می مانند و اقوام و آشنایان برای دلداری و اعلام پایان عزاداری به منزل آنها می روند و به عبارتی می گویند (عید اول در گذشتگان )(عیدش هم آگذشت )

از دیگر آیین ها و زیباترین آیین ها در اوز آیین «هبشی »یعنی عیدی گرفتن بچه‌ها است که با لباس‌های نو و زیبا به درب منازل می روند و با صدای بلند و ‌دسته جمعی
درخواست عیدی که به آن هبشی می‌گویند می کنند. بچه‌ها با صدای بلند می گویند حبشی موهاتی (عیدی بدهید) و بعضی از خانواده ها در جواب می گویند « حبشی منتی بشی » یعنی دیر آمدید عیدی تقسیم و تمام شد. 

رنگارنگی لباس و شوق لبخند کودکان از گرفتن هبشی و شاد کردن دل آنها در روز عید زیباترین و ماندگارترین لحظه ها را در خاطر کودکان این شهر ثبت می کند و عید فطر در شهر اوز و توابع با جلوه‌ای خاص و حالتی معنوی و با شادی و نشاط وبرگزار می شود.

نماز و روزه و عبادات همه بندگان خدا مورد قبول حق تعالی باد و عیدتان مبارک